Juf Marguerita’s les aan groep 6: over YouTubers en veilig online zijn

Vandaag werd er actie gevoerd door de leerkrachten in het basisonderwijs. Op onze school stonden er daarom het eerste uur ouders voor de klas. Afgelopen week deelde ik met jullie mijn zenuwen en lesideeën. Daarop reageerden jullie ontzettend lief, dus ik besloot me op te geven voor een les aan de bovenbouw over YouTubers en veilig online zijn. Groep 6 werd aan mij toegewezen, een leuke klas met slechts 13 kinderen die ik allemaal niet van naam kende… Hoe was het, zo’n ochtendje als juf?

Ik ben heel blij dat ik dit gedaan heb, want het was ontzettend leuk om te doen! Door alle tips die ik kreeg van lezers die lesgeven (zowel offline als online) en de positieve reacties op mijn lesprogramma, besloot ik dit idee verder uit te werken. Ik heb de tekst van mijn lesprogramma ingevoegd voor groep 6 juffen die daar interesse in hebben.

Welke informatie gebruikte ik voor het maken van mijn les?

Als bron gebruikte ik mijn kennis als blogger: waar let ik zelf allemaal op bij de dingen die ik met jullie deel? Mijn ontmoeting met YouTuber Dylan Haegens, bijna alle kinderen uit de klas kenden hem, was natuurlijk mooi om er in mee te nemen. En ik las mijn eigen artikelen nog eens goed na over Veilig online zijn en Digitale opvoeding. Mijn kinderen zitten nog niet in groep 6 en ik kende de kinderen dus niet, daarom was het ook fijn om vooraf nog even met enkele ouders gesproken te hebben. Zij vertelden me dat er één meisje in de klas een eigen YouTube-kanaal heeft, dat zo goed als iedereen een eigen mobiel heeft en welke vloggers er gekeken worden. En het verzoek om online veiligheid (ook cyberpesten op whatsapp) even aan te stippen, was er ook. Oh, en ik hoorde dat de klas moeilijk stil te krijgen zou zijn.

Uiteindelijk had ik ontzettend veel ideeën, maar slechts een uurtje de tijd. Het toelichten van termen als ‘cyberpesten’ (dat was een nieuw woord voor de kinderen), ‘views’ en ‘merchandise’ kwam door de discussie met de kinderen wel aan bod, maar er zijn nog veel meer termen die de kinderen nog niet kennen natuurlijk. Het was misschien mooi geweest om de les nog af te sluiten met een vragenrondje, want ik had de indruk dat de kinderen nog veel meer dingen wilden weten. Maar goed, laat ik eerst vertellen hoe het ging  😉 .

groep 6 les
MeisjeDjamila op het digibord.

Mijn lesprogramma

Ik had vooraf mijn les uitgewerkt en een printje in mijn tas gestopt. Ook zorgde ik voor bijpassende kleurplaten in de stijl van kunstenaar Escher, omdat we onder meer een filmpje over Illusies op het programma hadden staan van MeisjeDjamila. Dit voor ‘wiebelkinderen’ of kinderen die de filmpjes saai zouden vinden of al gezien hadden. Deze kleurplaten vond ik via Pinterest. De les was opgezet in discussievorm, waarbij ik verschillende kinderen per vraag aan het woord liet.

Youtuber les groep 6 Goede Herder School Bodegraven

Door Marguerita Suddaby, www.marstyle.nl

  • Wat is het verschil tussen een vlogger en een blogger?
  • Welke youtubers kijken jullie graag?
  • Mag je van je ouders alles kijken?
  • Wie heeft weleens iets op internet gezien dat je eigenlijk liever niet had willen zien?
  • Wat zijn nare dingen die je online mee kunt maken?
  • En in app groepjes?
  • Wie wil er zelf graag vlogger worden?
  • Wie maakt weleens filmpjes?
  • Mag je dat online zetten?
  • Wat moet je doen als je online of via whatsapp wordt gepest?
  • Hoe denk je dat youtubers hun geld verdienen?

Waar zijn je ouders bang voor, naast cyberpesten?

Wij maken ons zorgen dat de kinderen misschien:

  • Schadelijke programma’s of apps downloaden (43 procent).
  • Te veel persoonlijke informatie aan vreemden geven (38 procent).
  • Iets plaatsen wat in de toekomst van negatieve invloed kan zijn op banen of een studie (33 procent).
  • Online iets zeggen of doen wat het hele gezin kwetsbaar maakt (25 procent). (afgeven DigiD bijvoorbeeld, telefoonnummer, wanneer je op vakantie gaat)

Slim om samen met je ouders huisregels voor online zijn op te stellen, dan stel je ze gerust en mag je misschien wat meer.

  • Schrijf op hoe lang je online mag, welke websites je mag bezoeken en welke taal gepast is.
  • Gebruik een sterk wachtwoord en deel dit NOOIT met anderen.
  • Mogen papa en mama foto’s van jou op hun facebook zetten?
  • Denk na voor je op een link klikt.
  • Praat er met je ouders of een andere volwassene over als je iets niet weet over internet. Zij kunnen je leren hoe je veilig de dingen kunt doen die je graag doet. Helemaal als dingen je bang of ongemakkelijk maken.

Wat je op internet zet, blijft altijd bewaard. Ook als je zelf de inhoud verwijderd. Daarom is het belangrijk om er goed over na te denken wat je deelt.

We gaan een paar filmpjes bekijken, waarbij jullie opschrijven wat je goed of leuk vindt en wat niet? Wat kon er beter en waarom?

Dylan Haegens – 10 leukste proefjes

https://www.youtube.com/watch?v=pxn3zrknza4

MeisjeDjamila – 12 meest ongelooflijke illusies ooit

https://www.youtube.com/watch?v=eYg3I2extIM

OnneDi – Fidget spinners & cubes, leuk of meuk

https://www.youtube.com/watch?v=HhRU5W7yY_g

Kleurplaten Escher style van Pinterest

Quiz:

Wie zegt “hey mensen”?

Wie zegt “hallo lieve onnefamilie”?

Tijd over?

Checkpoint

Just Dance

Hoe ging de les aan groep 6?

Vanmorgen vertrokken we vroeg, zodat ik op tijd in de klas kon zijn om mijn les voor te bereiden. De moeders die bij de kleuters invielen, waren er gelukkig al. Daar stonden ook chromebooks klaar zodat ouders de petitie van de leerkrachten konden ondertekenen. In mijn klas had de juf gelukkig al ingelogd op de pc. Ik legde de kleurplaten neer op de tafeltjes en zocht naar de afstandsbediening van het digibord. Best spannend, een uurtje juf zijn! De cameraploeg van de NOS was bezig bij de bovenbouw, verslaggevers van het lokale nieuws waren in andere klassen bezig (het Bodegraafs Nieuwsblad gaf zelf les bij de kleuters) en gisteren was ik zelf telefonisch geïnterviewd door het Algemeen Dagblad (hier het artikel) en gingen we met elkaar op de foto. De verslaggeefster van deze krant stond voor groep 3. Redacteuren zijn goed vertegenwoordigd op onze school!  😆

Ik was de enige moeder die niet voor de klas van haar eigen kinderen stond. Ook omdat ik zelf vanwege mijn lesprogramma om een bovenbouwklas had gevraagd natuurlijk. Daarom bracht de directrice de kinderen naar de klas, waar ik ze allemaal een hand gaf om mezelf voor te stellen. Ik had de hoop om alle namen goed te onthouden, maar dat viel tegen. Toch was het leuk om ze zo een beetje te leren kennen. Eén jongetje wist al een beetje wat we gingen doen, omdat zijn moeder mijn blog leest en het had voorgelezen.  😎  Tja, dat zijn de risico’s als je blogt: niet alles is een verrassing! Meer mensen dan je denkt hebben misschien gelezen wat je hebt meegemaakt.

groep 6 les
Er werd goed opgelet en meegeschreven wat de plussen en minnen van de youtubers zijn.

“Juf, waarom geen Enzo Knol?”

In het begin waren de kinderen een beetje wiebelig en druk. Niet zo raar natuurlijk met ineens geen juf, maar een onbekende moeder voor de klas. Er kwamen vragen over de kleurplaten op de tafels, ik vroeg iedereen op zijn plek te gaan zitten en legde toen uit wat we gingen doen. Toen had ik direct de aandacht! Groep 6 wilde heel graag meer weten over vloggers en bloggers. Het viel sommige kinderen tegen dat ik geen Enzo Knol zou aanzetten, maar toen ik vertelde dat ik gekeken heb en ervan schrok dat hij binnen een minuut al schunnige taal uitkraamde, begrepen ze het wel.

We kwamen dan ook al snel op vragen als “welke youtubers kijk jij?” “mag je alles kijken?” en “wat vinden jullie van dat taalgebruik?” Dat zijn natuurlijk maar een paar vragen, waarvan je de belangrijkste kunt nalezen in het bovengenoemde lesprogramma. De opzet van de les was een discussie. Ik wilde de kinderen ook echt graag iets leren en vind het heel belangrijk dat kinderen zelf nadenken over bepaalde zaken. Daar leren ze namelijk meer van dan alleen regeltjes opleggen. (Bovendien zullen de ouders die regeltjes zelf wel opleggen.)

Dingen gezien die je liever niet had willen zien?

Als online opgroeiende generatie hebben ze niet altijd een vraagbaak tot hun beschikking, elke ouder pakt de digitale opvoeding anders aan en niet elk kind weet er evenveel vanaf. Door de discussie konden we met elkaar begrippen uitleggen. Er was bijvoorbeeld 1 jongetje die zegt dat hij van zijn ouders alles mag bekijken wat hij wil en 1 meisje die van haar ouders niet op YouTube mag. Er waren verschillende kinderen in de klas die iets hadden gezien dat ze eigenlijk liever niet hadden willen zien. Killerclowns bijvoorbeeld, een enge school met metaaldetectiepoortjes omdat de kinderen daar allemaal vechten en ranzige challenges. Blootfilmpjes werden overigens niet genoemd, om bij deze de ouders even gerust te stellen. Maar sommige kinderen hadden door de dingen die ze gezien hadden “een week niet geslapen” omdat het te eng was. Overigens dook er ook een meisje onder haar tafel tijdens het filmpje van MeisjeDjamila dat ik liet zien met illusies omdat het even pijn aan haar ogen deed.

Nog wel een belangrijke noot voor ouders: één jongetje zei dat hij – samen met zijn ouders – bij elk spambericht dat hij krijgt steeds weer een nieuw e-mailadres aanmaakt. Dat is natuurlijk niet handig. Spam krijg je op een bepaald moment toch wel. Er was geen tijd om hier op in te gaan tijdens de les, maar leg je kind uit dat je afzenders kunt blokkeren of in je spambox kunt gooien. Deleten zonder te lezen is ook een goede optie om virussen te voorkomen!

Ademloos kijken

De klas deed heel goed mee met de discussie. Iedereen heeft minimaal 1 keer de vertelbeurt gehad, de meeste kinderen vaker. Ze wilden allemaal graag meepraten en nadenken over oplossingen. Het discussiedeel van mijn les duurde dan ook ruim een half uur en ik heb niet eens alle vragen en tips behandeld uit mijn les. Wel heb ik de indruk dat alle kinderen een stuk wijzer zijn geworden en er iets van opgestoken hebben. Toen begonnen we dus pas met het eerste filmpje: de proefjes van Dylan Haegens, vanwege de educatieve waarde. De kinderen kregen de opdracht om een plus en min op een blaadje te schrijven en te noteren wat ze goed of niet goed aan dit filmpje vonden. Het werd doodstil en ze zaten ademloos te kijken!

groep 6 les
Dylan Haegens zorgde voor doodse stilte in de klas… 😀

Dylan Haegens

De moeders die stilletjes binnenkwamen met koffie voor mij keken verbaasd rond.  :mrgreen:   Ik voelde me wel even trots, haha. Maar goed, ze hadden allemaal een kleurplaat en de instructie om te kleuren als ze het saai vonden, er stond een boeiend filmpje aan én ze moesten nadenken wat ze hiervan vonden. En we hadden al uitgebreid gediscussieerd over dit onderwerp. Dat ook. Zelfs het jongetje dat geen fan was van Dylan Haegens, lette op. Dit filmpje duurde 20 minuten en aan het eind werd het iets onrustiger, één meisje noemde als minpunt ook op dat het te lang duurde. Als pluspunt werd genoemd dat Dylan leuke grapjes maakt, waardoor het interessant was om naar te kijken.

MeisjeDjamila

Nu kwamen de illusies van MeisjeDjamila, wederom uitgezocht vanwege de educatieve waarde. Ik vroeg vooraf of ze wilden turven hoe vaak er ‘oh my god’ gezegd werd en heb ook aangegeven dat ik het niet zo leuk vond toen mijn kleuter deze uitspraak ging nazeggen. We hebben het nogmaals over taalgebruik van YouTubers gehad en sommige kinderen hadden ook een voorbeeld waardoor ze wel snapten dat ouders niet willen dat je alles maar bekijkt of nadoet. Als minpunt kwam hier dan ook uit de OMG uitspraak. Heel erg lief vond ik het meisje dat tijdens het filmpje met haar blaadje naar mij toekwam en vroeg hoe je ‘enthousiast’ schrijft. Dat was het grote pluspunt van MeisjeDjamila, ze kan enthousiast vertellen.

groep 6 les
Even van dichtbij kijken om de illusietruukjes goed te kunnen zien.

OnneDi

We hadden niet veel tijd om MeisjeDjamila te bespreken, want de staking was voorbij en de juf zou zelf terug de klas in komen. Daarom zette ik nog snel een filmpje van OnneDi aan met haar ‘Leuk of Meuk’ over fidget spinners en cubes. Een jongetje vond mijn les zo leuk, dat hij de deur dichthield zodat de juf niet binnen kon komen…  ➡  Ik ben de deur zelf dus maar open gaan doen toen het laatste filmpje aan stond, om de juf bij te praten over wat we hadden gedaan deze ochtend. Tussendoor vroeg ik nog even aan de klas of ze wisten wie de sponsor van deze vlog was? Bol.com riepen ze direct hard. Goed gezien allemaal! En goed opgelet tijdens mijn uitleg hoe bloggers en YouTubers hun geld verdienen.

Ik nam snel afscheid, tijd om aan het werk te gaan voor mij. Het was ontzettend leuk om voor de klas te staan, de kinderen deden allemaal zo goed mee! Ik vond het heel erg leuk dat het onderwerp aansloeg en dat ze er graag meer over wilden weten. Tussen de middag kreeg ik nog een appje van Sterre (hier haar YouTube-kanaal) dat ze het heel erg leuk had gevonden. Hoe lief is dat?

De prikactie van de leerkrachten is volop in het nieuws geweest, dus ik hoop dat ze ermee bereiken wat ze willen.

Ik ben ontzettend benieuwd wat de kinderen er van vonden, mijn eigen dochters waren in ieder geval enthousiast over de gastlessen in groep 1 en groep 3. Ondertussen heb ik zelf een mega goodiepakket samengesteld voor groep 6, met merchandise die ik voor mijn blog heb gekregen. Via de juf heb ik de vraag gesteld of ze hier met de klas een unboxing van zouden willen opnemen. Misschien een leuk klassenprojectje deze laatste schooldagen voor de vakantie. En alle cadeautjes die ik er in heb gestopt mogen ze natuurlijk houden. Nu weet ik niet of alle ouders van de kinderen dat goed vinden, al hoeft niet elk kind te presenteren in de video. Even wachten op de reactie van de juf en de directrice dus. Mogelijk deel ik binnenkort dus de Groep 6 Unboxing met Marstyle goodies via het kanaal van Sterre. (Inmiddels heeft de juf laten weten dat ze het een leuk idee vindt!)

groep 6 unboxing
Gaat groep 6 binnenkort deze goodies unboxen in een video?

Voor alle meelezende juffen, hopelijk kun je iets met dit lesprogramma? Gebruik het gerust in je eigen klas.

Leerkrachten in het voortgezet onderwijs, jullie kunnen in dit artikel van Nieuws.social meer lezen over Iris the Game en Milan the Game waarmee online pesten op de middelbare school kan worden aangepakt.

Waar zijn jouw kinderen online mee bezig?

Comments

  1. Bodil says:

    Topper! Fijn dat het zo’n groot succes was en dat je er zelf ook zo van hebt genoten 😀

  2. Liesbeth says:

    Knap gedaan! Als je zelf enthousiast bent, breng je dit over op de kids, dat voelen ze altijd haarscherp aan!

  3. Dorien Schevers says:

    Ambitieus programma voor een uur in groep 6, maar compliment hoor!
    Ziet er heel goed en actueel uit, geeft een ingang bij de kinderen. Goede mix van info, discussie, bewustwording en vermaak, met ruimte voor eigen invulling.
    Ik gebruik hem graag in mijn groep 7/8, met dank voor het delen.
    Groet

    1. Marguerita says:

      Dankjewel wat een mooi compliment! Geen enkele ervaring voor de klas dus ik wilde me goed voorbereiden

  4. Ik wist wel dat je enthousiast zou zijn na je les.
    En wat een geluk dat het er maar zo weinig waren.
    Leuk gedaan, fijn dat je het durfde!

  5. […] Juf Marguerita’s les aan groep 6 over youtubers en veilig online zijn […]

  6. […] door. Als je op een luchtiger manier wilt bespreken hoe je kind zich online beweegt, dan is mijn les aan groep 6 over dit onderwerp ook interessant. Ruim een jaar na dato spreken de leerlingen uit deze groep mij […]

  7. […] Les aan groep 6 over YouTube […]

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.